صفت

Прилагательное

صفت به واژه هایی گفته میشه که بیانگر ویژگی افراد یا اشیاس. صفات در زبان روسی به سوال ?Какой به معنی کدام؟ یا چگونه؟ جواب میدن. صفات با اسم پیوند پیدا میکنن، اون رو توصیف میکنن و از لحاظ جنس و شمار و پادژ با اسم مطابقت دارن.

صفت در زبان روسی به ۳ دسته تقسیم میشه، صفت کیفی یا توصیفی، صفت نسبی، صفت ملکی.

الف) صفت کیفی یا توصیفی، ویژگی های اشیا یا افراد رو به به لحاظ وزن، سن، اندازه، کیفیت و … بیان میکنه.

بزرگ                         Большой

سنگین                      Тяжёлый

خوب                        Хороший

پیر                           Старый

عاقل                           Умный

ب) صفت نسبی در زبان روسی ویژگی افراد یا اشیا رو نسبت به چیزی، کسی ، مکانی، یا به نسبت به چیزهای دیگه بیان میکنن.

بچگانه                        Детский

چوبی                          Деревянный

  شهری                          Городской

ورزشی                         Спортивный

پ) صفت ملکی در زبان روسی به دارنده و صاحب اون چیز اشاره داره.

پالتوی مادر                  Мамино пальто

کتاب ناتاشا                 Наташина книга

لانه سگ                     Собачья конура

جنس پایانه صرفی در صفات

صفات در زبان روسی دارای پایانه های صرفی متفاوت هستن. این پایانه ها به ۴ دسته تقسیم میشن و هر گروهی از صفات از یکی از این ۴ گروه تبعیت میکنن.

الف) صفات سخت: صفات سخت در زبان روسی، صفاتی هستن که پایانه صرفی اونها به صامت سخت ختم میشه و در И.п یا حالت فاعلی دارای پایانه صرفی ый برای مذکر، ая  برای مونث، ое برای خنثا و ые برای جمع هستن. تکیه اکثر واژه ها در این صفات روی پایه قرار داره.

نکته: اگر تکیه واژه صفات سخت روی پایانه صرفی باشه، فقط در مذکر بجای ый ، ой میگیره و مونث و خنثا و جمع شکل خودشون رو حفظ میکنن.

ب) صفت نرم: صفت نرم در زبان روسی، به صفتی میگن که به صامت نرم ختم میشه و در حالت فاعلی یا И.п دارای ий برای مذکر، яя برای مونث، ее برای خنثا و ие برای جمع هستن. تکیه صفات نرم همیشه روی پایه اس.

پ) صفات سایشی: صفات سایشی، به اون دسته از صفات میگن که به یکی از حروف سایشی یعنی ж ، ш ، щ و ч ختم بشه. تو این صفات اگه تکیه روی پایه باشه ، پایانه صرفی ий برای مذکر، яя برای مونث، ее برای خنثا و ие برای جمع و اگه تکیه روی پایانه باشه، دارای پایانه صرفی ой برای مذکر، ая برای مونث، ое برای خنثا و ие برای جمع هستن.

ث) صفات مختوم به к ، г و х : صفاتی که به این صامتها ختم بشن، در И.п دارای پایانه صرفی ий برای مذکر، ая برای مونث، ое برای خنثا و ие برای جمع هستن. تکیه اکثر واژه ها در این دسته صفات روی پایه اس. ولی اگه تکیه روی پایانه باشه، برای مذکر بجای  ий، ой میگیره و مونث و خنثا و جمع تغییری نمیکنن و پایانه خودشون رو حفظ میکنن.

شکل بلند و کوتاه صفات توصیفی

صفت های توصیفی در زبان روسی دارای ۲ شکل بلند و کوتاه هستن. فرق بین صفت کوتاه و صفت بلند در چیه؟

۱)معمولا صفت کوتاه در زبان روسی بیانگر وضعیت موقت یک چیز یا یک شخصه، ولی صفت بلند در زبان روسی غالبا بیانگر ویژگی ثابت افراد یا اشیاس.

پدر بزرگ مریض است                      Дедушка болен

 پدر بزرگ مریض است               Дедушка больной

در جمله اول مریضی به پدر بزرگ نسبت داده شده و نشون دهنده یک ویژگی موقته ولی در جمله دوم صفت بلند بکار رفته نشون میده که مریضی از ویژگی های ثابت پدر بزرگه.

این شهر زیباست                  Этот город красивый

 این شهر در تابستان بی اندازه زیباست
Этот город летом особенно красив

تو این مثال هم دیدیم که جمله اول به ویژگی ثابت شهر اشاره میکنه، ولی جمله دوم به زیبایی موقت در فصل تابستون اشاره میکنه.

۲) صفات کوتاه به عنوان گزاره با فعل Быть  بکار میرن، ولی یادتون باشه که فعل Быть شکل زمان حال نداره، یعنی یا با Будет برای آینده یا با Было برای گذشته بکار میره و عملا برای زمان حال در زبان روسی فعل نداریم!

 صبح ها دریاچه بی اندازه زیباست
Утром озеро особенно красиво

در زمستان کوهستان بی اندازه زیبا خواهند بود     Зимой горы будет особенно красивы

همونطور که در مثال های بالا دیدین، صفت کوتاه هم با فعل Быть پیوند داره و هم به ویژگی موقت شهر یا کوهستان اشاره داره.

۳)صفات بلند به عنوان وابسته اسم بکار میرن.

شهر زیبا                  Красивый город

صفت در جایگاه وابسته حتما باید به شکل بلند بکار بره و‌ صفت کوتاه نمیتونه به عنوان وابسته اسم بیاد.

این کاملا غلطه!!!                    Красив город

این درسته!!!                       Красный город

۴) تفاوت بعدی صفات کوتاه و بلند در زبان روسی اینه که صفات بلند در همه پادژها صرف میشن، ولی صفات کوتاه به هیچ وجه صرف نمیشن.

ساخت صفات کوتاه

برای ساخت صفات کوتاه در زبان روسی کافیه پایانه صرفی رو از صفت بلند حذف کنین و برای مونث а ، برای خنثا о و برای جمع ы یا и رو اضافه کنین.

بعضی از صفات به صامت к یا н ختم میشن. اگه بخواییم این نوع صفات رو به صفات کوتاه تبدیل کنیم، باید پایانه صرفی رو حذف کنیم. در اینصورت دو تا صامت سخت پشت هم قرار میگیرن. در زبان روسی هیچ وقت دو تا صامت سخت کنار هم قرار نمیگیرن، بنابراین باید یه حرف о بذاریم وسط صامت آخر.

اگه قبل از к صامت نرم یا ж قرار داشته باشه، بین دو حرف آخر е قرار میگیره.

درجه مقایسه صفات

منظور از درجه مقایسه صفات، در واقع همون بیان صفت تفضیلی یا صفت عالی محسوب میشه. صفت تفضیلی یا برتری در زبان روسی به کیفیتی اشاره داره که در چیزی یا کسی به اندازه بیشتری وجود داره.

قوی                      Сильный

قوی تر                      Сильнее

قوی ترین               Сильнейший

طرز ساخت صفت تفضیلی

ساخت صفت تفضیلی ۲ حالت داره: شکل ساده و شکل مرکب. برای ساخت شکل ساده صفت تفضیلی پایانه صرفی رو از انتهای واژه حذف میکنیم و پایانه ее رو به آخر صفت اضافه میکنیم.

صفاتی که به г ، к و х و بعضی از صفاتی که به صامت های д ، т ، ск و ст ختم میشن، برای تبدیل شدن به صفت تفضیلی فقط е میگیرن و حروفی که بهتون گفتیم تبدیل به حروف دیگه میشن.

اگه صفت در زبان روسی به к ختم بشه، صامتهای д ، т ، с  و з که قبل از к قرار دارن، به صامتهای دیگه تبدیل میشن.

صفت تفضیلی برای مقایسه بین دو نفر یا دو چیز به دو شکل میتونیم عمل کنیم. در حالت اول بدون حرف اضافه در Р.п بیان میشه.

او از من کوچکتر است                     Он моложе меня

پدر او از پدر من مسن تر است 
Его отец старее моего отца

در حالت دوم با استفاده از حرف ربط чем در حالت فاعلی یا И.п بیان میشه.

Он моложе, чем я

Его отец старее, чем мой отец

هر دوی این حالتها یک معنی دارن و هیچ فرقی با هم ندارن.

 

طرز ساخت صفت تفضیلی ترکیبی

برای ساخت شکل ترکیبی صفت تفضیلی در زبان روسی فقط کافیه قبل از صفت کلمه более را اضافه کنین.

یادتون باشه واژه более از لحاظ جنس و شمار و پادژ تغییر نمیکنه ولی خود صفت از لحاظ جنس و شمار و پادژ تغییر میکنه.

طرز ساخت صفت عالی

صفت عالی هم مثل صفت تفضیلی به دو شکل ساده و مرکب ساخته میشه. برای ساخت شکل ساده صفت عالی، پایانه صرفی رو از انتهای صفت حذف میکنیم و پسوند ейш یا айш رو به پایانه اضافه میکنیم. و بعد با توجه به جنس و شمار و پادژ پایانه صرفی مناسب رو به ейш یا айш اضافه میکنیم. شکل ساده صفت عالی از لحاظ جنس و شمار و پادژ با اسم بعدش مطابقت داره.

برای ساخت شکل ساده صفات عالی از صفاتی که پایه اونها اونها به صامت های г ، к ، و х ختم میشه از پسوند айш استفاده میکنیم. در این جور مواقع صامت هایی که اسم بردیم به صامتهای دیگه تبدیل میشن.

توجه داشته باشین در زبان روسی معاصر کمتر از شکل ساده صفات عالی استفاده میشه و بیشتر از شکل ترکیبی صفات استفاده میکنن. ولی به هر حال استفاده از شکل ساده صفات عالی اجتناب ناپذیره.

طرز ساخت شکل ترکیبی صفات عالی

برای ساخت شکل ترکیبی صفات عالی در زبان روسی از ترکیب صفت و واژه Самый استفاده میکنیم. برخلاف واژه Более که تغییرات دستوری نداشت، واژه Самый مثل خود صفت از لحاظ جنس و شمار و پادژ با اسم بعدش مطابقت داره.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

11 − هفت =